Grief is the Thing with Black Feathers

ΩΩΩΩΩ

Vrijdagmiddag belt mijn zusje. ‘Dag Ad. Met Ineke!’ Ik hoor een stem die me niet echt onbekend voorkomt. ‘Ineke? Uit Utrecht?’ Daar is een Ineke die ik ken, maar dan zou dit de eerste keer zijn dat ze mij belt. ‘Je zusje!’ Ik denk even na: ‘Josephine!

ΩΩΩΩΩ

We zijn allebei oud geworden. Ook al benoemen we elkaar ook nu als broertje en zusje.
In een grijs verleden, als tiener besluit Mijn Ineke voortaan als Josephine door het leven te gaan. Het is even wennen, maar het komt vrij snel goed. Ze brengt vriendjes in huis en die noemen haar als vanzelfsprekend Josephine.

ΩΩΩΩΩ

Ik bedenk dat ik haar en Jan een maand of twee geleden nog gezien en gesproken heb in Den Haag. De kleine reünie van broers, zussen, kinderen, kleinkinderen. Bij Jan thuis die als gastheer optreedt omdat het tegelijk zijn verjaardag is.

ΩΩΩΩΩ

Jan is al een dagje ouder; Josephine een jaar of tien jonger en heeft alles wat er komt kijken bij zo’n gebeuren in eigen hand genomen.

ΩΩΩΩΩ

Dat gaat haar goed af. Jan zit in zijn praatstoel en neemt de honneurs waar. Zij runt al jaren met verve zijn ditjes en datjes, zijn boekhouding, zijn zaken, zijn leven. Jan heeft het goed voor elkaar, maar Josephine vaart er ook heel wel bij. Een bijzonder stel. Mooi om hun geoliede relatie aan te zien.

ΩΩΩΩΩ

Maar nu is deze Josephine opeens weer Ineke, en geen zus maar een zusje.

‘Jan is Vrijdagmiddag overleden’. Ze had hem een aantal malen gebeld. Geen gehoor. Gaat kijken en hij ligt in bed. Alsof hij in slaap is. Benen opgetrokken, een beetje opzij. Handen half onder zijn kin. Ingeslapen.

ΩΩΩΩΩ

Voor altijd. ‘Vredig’ zei de huisarts die erbij wordt gehaald. “Hij heeft er niets van gemerkt.” Maar mijn zusje voelt zich er klein bij, en als ze het gebeuren aan mijn Loukie vertelt komen er tranen.

ΩΩΩΩΩ

De Josephine in haar is desondanks achter haar rug om al alles aan het regelen. Geen bloemen, geen begrafenis, alleen voor de naaste familie. Zo heeft Jan het gewild. Een crematie. Geen poppenkast! ‘Leg mij niet te kijk!’ heeft hij gezegd. Ik hoor het mijn vader, onze vader van weleer nog zeggen.

ΩΩΩΩΩ

Ik denk er niet veel anders over. Dàt nu even over zoiets gedachten opkomen vind ik wat gênant. Een droef gebeuren, mijn broertje die er niet meer is, en ik laat mij afleiden door zoiets stoms als mijn eigen eindigheid. Mijn oudste broer Jos, in een verzorgingshuis ver weg, is al enkele jaren niet meer van deze wereld.

ΩΩΩΩΩ

Nummer twee, Jan, is nu echt voor altijd, met lichaam en ziel onder zeil gegaan. In deze familiale hordeloop ben ik de nummer drie. Zo ligt dat, het is in de orde der dingen.

ΩΩΩΩΩ

De afgelopen twee jaar zijn de voorbereidende maatregelen al getroffen. Verzekeringen, geldzaken, het huis: allemaal in staat van paraatheid gebracht. Een apparaat met een grote rode knop, voor als ik alleen thuis ben, kom te vallen, en dan kruipend het alarm kan starten. Oorlog, sirenes, het grote bombardement, Jericho, de muren vallen om.

ΩΩΩΩΩ

Maar mijn vader is 94 geworden zoals mijn grootvader. Dat was mijn stilzwijgende verbond met die zwarte kraai die af en toe boven mijn hoofd cirkelde. OK! Kras maar, maar geef me de tijd waarvan ik vind dat ik daar een beetje recht op heb.

ΩΩΩΩΩ

Ik denk aan mijn broertje Jan. Hij hoorde er nog een aantal jaren te zijn. In mijn prille jonge jaren was hij mijn voorganger, mijn voorbeeld, niet in alles, maar in de dingen die ik vooral in hem bewonderde. Zijn energie, zijn lef, zijn wil om voor alles een eigen weg te zoeken, om bij de wijde wereld in te breken, het avontuur aan te gaan. Hij maakte het waar.

ΩΩΩΩΩ

Hij wist het altijd beter, dus ik ook. We vechten vanaf een prille jeugd vaak in eindeloze woordenstrijd. Hij wil het laatste woord. Winnen, van wie ook, ook van mij; dus dat waagde ik ook.

ΩΩΩΩΩ

Hij wilde de hele wereld veroveren, dus ik deed het hem na. Een Broederschap van Bijbelse proporties. Stammenstrijd. Tot in ons laatste gesprek van enkele maanden geleden. Het gezelschap familieleden liet ons begaan, bleef erbuiten. Nooit anders meegemaakt. Het zinde ons, en ach, het zinde hen.

ΩΩΩΩΩ

Mijn zusje hield de regie. ‘Broertjes!’. Een hele mooie, bijzondere, volgens Jan altijd unieke fles wijn zette er dan een punt achter.

ΩΩΩΩΩ

Ik zal hem missen, mijn grote broer. En als ik dit opschrijf voel ik mijn verdriet opkomen. Ik heb ze nog! De gepaste gevoelens. Dat maakt me een beetje gelukkig. Moge hij voor altijd rusten in vrede.

ΩΩΩΩΩ

 

Broer Jan 1Broer Jan cq Ad als kleuter

2 thoughts on “Grief is the Thing with Black Feathers

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s